روستای حیله ور با خانه های دستکند در زیر زمین

روستای حیله ور با خانه های دستکند در زیر زمین

روستای حیله ور با خانه های کنده شده در دل زمین

روستای حیله ور یکی از روستاهای جالب استان آذربایجان شرقی است که خانه های آن به طور منحصر به فردی برای در امان ماندن دشمن و مغول ها، در زیر زمین کنده شده اند. اکنون این دهستان متروکه و خالی از سکنه است، اما جذابیت های خاصی دارد که هر گردشگری را شیفته خود می کند. با ما همراه باشید تا سفری به روستای حیله ور داشته باشیم.

آنچه در این مطلب خواهید خواند:

معرفی روستای حیله ور

قدمت روستای حیله ور

شکل و معماری روستای حیله ور

چرا روستا با نام حیله ور نامگذاری شده است؟

معرفی روستای حیله ور

روستای حیله ‌ور در استان آذربایجان شرقی، محدوده شهرستان اسکو و نزدیکی روستای کندوان واقع شده است. این منطقه در حدود ۴۴ کیلومتری جنوب غربی تبریز قرار دارد و در دامنه شمال‌ غربی کوه‌ های سهند جای گرفته است.

موقعیت خاص آن در دو کیلومتری غرب کندوان باعث شده که از دید بسیاری از رهگذران و حتی اهالی منطقه پنهان بماند، چرا که خانه‌ هایش در دل زمین کنده شده ‌اند و از سطح جاده قابل تشخیص نیستند. حیله ‌ور یک روستای تاریخی با معماری دست‌کند است که به‌ صورت زاغه‌ هایی در دل خاک شکل گرفته اند. ساختار این خانه‌ ها به گونه ‌ای طراحی شده که در زمستان گرم و در تابستان خنک باقی می‌ مانند.

در حال حاضر این روستا خالی از سکنه است و بخش زیادی از خانه ‌های آن زیر گل ‌و لای مدفون شده ‌اند، اما حدود ۵۵ واحد توسط میراث فرهنگی تخلیه و قابل بازدید هستند. خانه ‌ها شامل فضاهایی مانند اتاق، آشپزخانه، انبار و حتی تنور هستند. در کنار آن ‌ها آخورهایی برای دام‌ ها نیز دیده می ‌شود که نشان‌ دهنده اشتغال اهالی به دامداری و کشاورزی بوده است. حیله ‌ور با وجود نزدیکی ‌اش به کندوان، همچنان کمتر شناخته ‌شده است.

روستای کمتر شناخته شده حیله ور

قدمت روستای حیله ور

شواهدی مانند سفال ‌های کشف ‌شده و قبرستانی در نزدیکی آن نشان می ‌دهد که این روستا از قرن هفتم تا دوازدهم هجری قمری، یعنی از دوره ایلخانی تا صفوی، محل زندگی بوده است. با گذشت زمان و به‌ ویژه پس از حمله مغول ‌ها، ساکنان آن به منطقه صخره ‌ای کندوان کوچ کردند و روستای حیله ‌ور متروکه و خالی از سکنه شد.

شکل و معماری روستای حیله ور

روستای حیله‌ ور نمونه ‌ای کم‌ نظیر از معماری تدافعی صخره ‌ای در بستر طبیعی است. ساختار کلی روستا به گونه‌ ای شکل گرفته که خانه ‌ها در دل صخره‌ ها و دامنه کوه‌ ها حفر شده ‌اند، بدون اینکه از مصالح رایج مانند آجر یا سنگ استفاده شده باشد. این سازه‌ ها به‌جای ساخت، بیشتر از دل طبیعت تراش خورده ‌اند.

ورودی خانه ‌ها در شیب ‌های سخت ‌گذر و میان صخره ‌ها واقع شده که از دور قابل تشخیص نیستند؛ این شیوه طراحی با هدف مقابله با حملات تاریخی بوده است. خانه‌ها در چندین طبقه عمودی به شکل غارهای تودرتو ساخته شده ‌اند و هر واحد با فضای کم اما کاملاً کاربردی طراحی شده است. حفره ‌هایی در بالای اتاق ‌ها مشاهده می شود که برای تنظیم دما و رطوبت بدون استفاده از ابزار مکانیکی تعبیه شده اند.

برای اقامت نزدیک به چنین بافت تاریخی، گزینه‌ هایی مانند اجاره ویلا باغ در تبریز، از جمله در مسیر کندوان یا صوفیان، مناسب و در دسترس است. اغلب این ویلاها دارای باغ‌ های محصور شده با درختان بومی، زمین ‌چمن و نمایی به سمت کوه هستند. نزدیکی به روستاهای صخره ‌ای، دامنه‌ های کوهستانی و چشمه ‌های آب معدنی، شرایط خوبی برای تورهای روزانه فراهم می ‌کند.

روستای حیله ور با ساختاری جالب

چرا روستا با نام حیله ور نامگذاری شده است؟

نامگذاری روستای حیله ‌ور، بر خلاف ظاهر ساده ‌اش، ریشه در معماری پنهان و کارکرد تدافعی آن دارد. این روستا در دل زمین شکل گرفته، نه بر سطح آن؛ خانه‌ هایی که در نگاه اول دیده نمی ‌شوند و تنها با دقت و شناخت می ‌توان به وجودشان پی برد. چنین ساختاری برای استتار از دید مهاجمان طراحی شده بود، به گونه ‌ای که ساکنان بتوانند در زمان خطر، بی ‌صدا و بی ‌ردپا در دل خاک و کوهستان پناه بگیرند.

واژه «حیله ‌ور» به نظر می ‌رسد اشاره ‌ای به همین ویژگی داشته باشد: مکانی که با نوعی «حیله» از دید بیگانگان پنهان مانده است. این نام نه‌ تنها توصیف‌ گر ساختار معماری روستا است، بلکه بازتابی از شیوه زیست مردمانی است که امنیت را در پنهان‌ کاری و هوشمندی می ‌دیدند.

در دوره‌ هایی که حملات مغولان یا دیگر تهدیدها منطقه را نا امن می‌ کرد، چنین پناهگاه‌ هایی می‌توانستند تفاوت میان بقا و نابودی باشند. با اجاره ویلا در آذربایجان شرقی می توانید مدتی مهمان مردم خون گرم تبریز باشید و از دیدن جاذبه های گردشگری آن، نهایت لذت را ببرید. برای رزرو ویلا با قیمت های مناسب کافی است به سایت ما مراجعه کنید و بهترین مکان ها را برای خود انتخاب کنید.

روستای زیرزمینی حیله ور

سخن پایانی

روستای حیله ور با قدمت دیرینه اش که به قرن هفتم هجری و حمله های مغول ها بر می گردد، نماد زندگی ساده و اصیل ایرانیان در دل طبیعت و در امان ماندن دشمنان است. این روستای زیرزمینی می تواند مقصدی ایده آل برای افرادی باشد که به دنبال طبیعتی کوهستانی و غرق شدن در تاریخ هستند. پیشنهاد می کنیم شما نیز در اولین فرصت، سری به این روستای ناشناخته بزنید و رازهای پر فراز و نشیب آن را کشف کنید.

سوالات متداول

1. روستای حیله ور در کجا واقع شده است؟

این دهستان در استان آذربایجان شرقی، محدوده شهرستان اسکو و نزدیکی روستای کندوان قرار دارد.

2. آیا امروزه روستای حیله ور خالی از سکنه است یا خیر؟

بله، در حال حاضر این روستا متروکه بوده و خالی از جمعیت است.